Jak radzić sobie ze sprawami spadkowymi? - Blog adwokata z Wrocławia

Kancelaria Prawa Spadkowego

Blog adwokata z Wrocławia, specjalisty z zakresu prawa spadkowego
substrat zachowku

Substrat zachowku

Mało mówiące określenie substrat zachowku jest w rzeczywistości bardzo istotne i bardzo praktyczne. To właśnie substrat zachowku pomnożony przez ustalony ułamek będzie wskazywał uprawnionemu konkretną wartość należnego mu zachowku.

Na substrat zachowku składają się dwa elementy. Po pierwsze wartość całego majątku spadkowego, a po drugie wartość pewnych składników majątkowych, którymi spadkodawca zadysponował jeszcze za życia.

Jak ustalić wartość majątku spadkowego?

Do substratu zachowku wliczamy czynną wartość spadku, czyli wartość aktywów (np. nieruchomości, ruchomości, środki pieniężne, wierzytelności itp.) pomniejszoną o wartość pasywów – długów spadkowych (np. zadłużenie spadkodawcy, koszty pogrzebu, koszty utrzymania spadkodawcy przed śmiercią).

W toku sprawy sądowej czystą wartość spadku ustala się za pomocą biegłych sądowych.Ustalą oni wartość majątku z chwili otwarcia spadku, ale zgodnie z cenami z daty orzekania o zachowku. Jeśli zatem od chwili śmierci do dnia wydania wyroku, wartość majątku wzrośnie (np. wzrosną ceny nieruchomości) będzie to miało przełożenie

Zdarza się jednak, że sama wartość majątku spadkowego nie jest pomiędzy stronami sporna, wówczas nie ma konieczności powoływania biegłych. Często jest to sensowne rozwiązanie dla obu stron, albowiem ich powołanie do wyceny majątku znacznie wydłuża czas trwania sprawy, a nadto wiąże się z koniecznością poniesienia dodatkowych kosztów wynagrodzeń biegłych.

A co jeśli strony chcą porozumieć się bez sądu?

Często spotykam się z tym, że strony chcąc ugodowo uregulować sprawę zachowku nie potrafią ustalić wartości majątku spadkowego. Szczególnie, gdy chodzi o rzeczy wartościowe np. nieruchomości. Wówczas zalecam skorzystanie z opinii prywatnego biegłego. Koszt jej wykonania jest z reguły niższy, niż wynagrodzenie biegłego sądowego, a często można taką opinię uzyskać znacznie szybciej.

Zwykle zachęcam strony, żeby umówiły się, iż ponoszą koszt takiej opinii prywatnej po połowie, a jej ustalenia będą traktować jako wiążące.

Co można doliczyć do czystej wartości spadku?

Substrat zachowku, to nie tylko czysta wartość spadku. Należy do niej doliczyć wartość niektórych darowizn, które spadkodawca uczynił przed śmiercią, a także ustanowionych w testamencie zapisów windykacyjnych. Ustalenie wartości darowizn następuje wg stanu z daty zawarcia umowy, a cen dzisiejszych.

Więcej: Zasady doliczania darowizn do substratu zachowku

Przykład:

W skład majątku spadkowego po spadkodawcy wchodziło mieszkanie o wartości 300 tyś. PLN. Przed śmiercią spadkodawca podarował swojemu bratu samochód o wartości 50 tyś. PLN. W chwili otwarcia spadku spadkodawca posiadał zadłużenie w banku na kwotę 20 tyś. PLN.

Substrat zachowku obliczamy ustalając najpierw czystą wartość spadku

300 tyś. (wartość mieszkania) – 20 tyś. (dług wobec banku) = 280 tyś.

Do tej wartości doliczamy wartość dokonanej darowizny (280 tyś. + 50 tyś. = 330 tyś.)

Substrat zachowku wynosi w takim wypadku 330 tyś. PLN.

Jak obliczyć należny zachowek?

Zanim przeczytasz poniższy przykład przeczytaj:

Załóżmy, że spadkodawca miał małżonkę oraz dwójkę dzieci (syna i córkę). Na podstawie testamentu w całości do spadku została powołana małżonka. Gdyby dziedziczenie odbywało się na podstawie ustawy, każdy ze spadkodawców miałby prawo do majątku spadkowego (z uwzględnieniem darowizn) o wartości 110 tyś. PLN (330 tyś. PLN podzielić na troje spadkobierców.)

Załóżmy, że dzieci były w chwili otwarcia spadku pełnoletnie i zdolne do pracy. Zatem każdemu z nich przysługiwać będzie roszczenie o zachowek w kwocie 55 tyś. PLN (1/2 przypadającego na nich udziału w substracie zachowku).

Temat jest interesujący? Czytaj dalej: Wezwanie do zapłaty zachowku

pozdrawiam
adwokat Iwo Klisz
Kancelaria adwokacka Wrocław

Jeżeli zainteresował Cię artykuł, kliknij „Lubię to” lub polub moją stronę na facebooku (Facebook adwokat Wrocław). Dla Ciebie to tylko „kliknięcie”, a dla mnie to dowód, że moja praca jest przydatna, co daje mi motywację do dalszego pisania 🙂

kancelaria-prawa-spadkowego1

Potrzebujesz pomocy adwokata w sprawie spadkowej?
Podaj numer telefonu – oddzwonię

Wyślij numer

Pozostaw komentarz

Top