Wzór wniosku o stwierdzenie nabycia spadku

Po co w ogóle składasz ten wniosek?

Wyobraź sobie sytuację: Twój ojciec zmarł, zostawił mieszkanie i konto w banku. Idziesz do banku wypłacić pieniądze na pogrzeb, a urzędnik w okienku mówi: „Przykro mi, rachunek zablokowany”. Idziesz do spółdzielni, a tam słyszysz: „Nie jest Pan właścicielem”.

To frustrujące, ale z prawnego punktu widzenia – poprawne. W momencie śmierci bliskiego stajesz się spadkobiercą „z automatu”, ale nikt o tym oficjalnie nie wie. Potrzebujesz „papieru”, który pokaże światu: „Tak, to ja wchodzę w prawa po zmarłym”.

Tym papierem jest postanowienie sądu o stwierdzeniu nabycia spadku. To fundament. Dopiero mając ten dokument (lub jego notarialny odpowiednik), możesz ruszyć z kolejnymi tematami, takimi jak podział majątku i zniesienie współwłasności czy wpis do księgi wieczystej.

Sąd czy notariusz? Wybór strategiczny

Zanim zaczniesz pisać wniosek, zastanów się, czy na pewno musisz iść do sądu. W 2026 roku nadal mamy dwie ścieżki:

• Ścieżka sądowa: Tańsza (100 zł), ale wolniejsza. Niezbędna, gdy w rodzinie jest konflikt, nie znasz adresu któregoś z krewnych, albo ktoś podważa testament.
• Ścieżka notarialna: Droższa (kilkaset złotych), ale błyskawiczna. Warunek? Wszyscy spadkobiercy muszą stawić się u notariusza jednocześnie i być zgodni.

Jeżeli wybierasz sąd, czytaj dalej. To procedura sformalizowana i łatwo tu o błąd, który wydłuży sprawę o miesiące.

Co musi zawierać wniosek? (Anatomia pisma)

Wzór, który znajdziesz w internecie, to tylko szkielet. Sąd odrzuci pismo, jeśli brakuje w nim kluczowych elementów. Nie pisz językiem prawniczym, jeśli nie musisz. Pisz konkretnie.

1. Oznaczenie sądu

Wniosek składasz do Sądu Rejonowego, Wydziału Cywilnego. Ale którego? Nie tego, gdzie Ty mieszkasz, ani nie tego, gdzie zmarły zmarł (np. w szpitalu). Liczy się ostatnie miejsce zwykłego pobytu spadkodawcy. Jeśli Twój tata mieszkał we Wrocławiu, a zmarł na wakacjach w Gdańsku – właściwy jest sąd we Wrocławiu.

2. Wnioskodawca i Uczestnicy

To miejsce, gdzie najczęściej widzę błędy u moich Klientów, którzy próbowali działać sami.

• Wnioskodawca: To Ty (lub inna osoba składająca pismo).
• Uczestnicy: To WSZYSCY potencjalni spadkobiercy ustawowi i testamentowi.

3. Treść żądania

Musisz jasno napisać, czego chcesz. Standardowa formułka brzmi: „Wnoszę o stwierdzenie, że spadek po [Imię Nazwisko zmarłego], zmarłym dnia [Data] w [Miejscowość], ostatnio stale zamieszkałym w [Miejscowość], na podstawie ustawy/testamentu nabył [Imię Nazwisko spadkobiercy] w udziale [np. 1/2 lub w całości].”

Jeśli nie wiesz, jakie są udziały (bo np. nie wiesz, czy sąd uzna testament), możesz napisać ogólnie: „Wnoszę o stwierdzenie nabycia spadku zgodnie z porządkiem ustawowym”. Sąd i tak ma obowiązek ustalić to z urzędu.

Uzasadnienie wniosku – co napisać?

Nie musisz pisać powieści o życiu zmarłego. Sąd interesują suche fakty zwane „stanem cywilnym”. W uzasadnieniu opisz historię rodziny w kontekście dziedziczenia. Oto schemat, który stosuję w mojej kancelarii:

1. Fakt śmierci: Kiedy i gdzie zmarł spadkodawca.
2. Stan cywilny: Czy w chwili śmierci był żonaty/zamężna? (To kluczowe dla ustalenia udziałów).
3. Dzieci: Ile miał dzieci (również tych z poprzednich związków i pozamałżeńskich!). Czy któreś dziecko zmarło przed nim? Jeśli tak – czy to zmarłe dziecko zostawiło wnuki?
4. Testament: Czy zmarły zostawił testament? Jeśli tak, gdzie się on znajduje?
5. Oświadczenia spadkowe: Czy ktoś składał już oświadczenie o odrzuceniu spadku?

Załączniki – bez nich ani rusz

To jest moment, w którym 90% wniosków „z internetu” upada w zderzeniu z rzeczywistością biura podawczego sądu. Do wniosku musisz dołączyć oryginały lub urzędowo poświadczone odpisy aktów stanu cywilnego. Kserokopie nie wystarczą (chyba że poświadczy je adwokat).

Lista absolutnie niezbędna:

• Skrócony odpis aktu zgonu spadkodawcy.
• Skrócone odpisy aktów urodzenia spadkobierców (mężczyźni i panny).
• Skrócone odpisy aktów małżeństwa (kobiety, które zmieniły nazwisko).
• Oryginał testamentu (jeśli jest w Twoim posiadaniu) lub informacja, w której kancelarii notarialnej się znajduje.
• Dowód uiszczenia opłaty sądowej.

Ile to kosztuje?

Kwestie finansowe w sądzie są na szczęście przewidywalne. Opłata od wniosku o stwierdzenie nabycia spadku jest stała i wynosi:

• 100 zł – za sam wniosek (wpis sądowy).
• 5 zł – za wpis do Rejestru Spadkowego (płacisz to dopiero po zakończeniu sprawy, ale warto o tym pamiętać).

Opłatę przelewasz na konto konkretnego sądu (znajdziesz je na stronie internetowej sądu) lub kupujesz znaki opłaty sądowej w kasie (tak, w 2026 roku te „znaczki” wciąż gdzieniegdzie funkcjonują, choć e-płatności dominują).

Złożyłem wniosek – co dzieje się dalej?

Po złożeniu wniosku czekasz na wezwanie na rozprawę. Sąd musi zawiadomić wszystkich uczestników. Na rozprawie sędzia odbierze od Ciebie tzw. zapewnienie spadkowe. Zapyta, czy znasz innych spadkobierców, czy był testament i czy ktoś zrzekał się dziedziczenia.

Jeśli sprawa jest prosta, wszystko kończy się na jednej wizycie. Jeśli jednak pojawią się spory o ważność testamentu, sprawa zamienia się w proces, w którym dowody z opinii biegłych czy przesłuchań świadków są na porządku dziennym.

FAQ – Najczęściej zadawane pytania